Svipdagsmál II: Fjölsvinnsmá
The poem is found only in manuscript antedating the seventeeth century
1. Útan garða hann sá upp of koma
þursa þjóðar sjöt:
“Hvat er þat flagða, er stendr fyr forgörðum
ok hvarflar um hættan loga?
2. Hvers þú leitar, eða hvers þú á leitum ert,
eða hvat viltu, vinlaus, vita?
Úrgar brautir árnaðu aftr heðan;
átt-at-tu hér, verndar vanr, veru.”
Kómumaðr kvað:
3. “Hvat er þat flagða, er stendr fyr forgarði
ok býðr-at líðöndum löð?
Sæmðarorðalauss hefir þú, seggr, of lifat,
ok haltu heim heðan!”
Borgarvörðr kvað:
4. “Fjölsviðr ek heiti, en ek á fróðan sefa,
þeygi em ek míns mildr matar;
innan garða þú kemr hér aldregi,
ok dríf þú nú, vargr, at vegi!”
Kómumaðr kvað:
5. “Augna gamans fýsir aftr at fá,
hvars hann getr svást at sjá;
garðar glóa mér þykkja of gullna sali;
hér mynda ek eðli una.”
Fjölsviðr kvað:
6. “Segðu mér, hverjum ertu, sveinn, of borinn,
eða hverra ertu manna mögr?”
Kómumaðr kvað:
“Vindkaldr ek heiti, Várkaldr hét minn faðir,
þess var Fjölkaldr faðir.
7. Segðu mér þat, Fjölsviðr, er ek fregna mun
ok ek vilja vita:
Hverr hér ræðr ok ríki hefir
eign ok auðsölum?”
Fjölsviðr kvað:
8. “Menglöð of heitir, en hana móðir of gat
við Svafrþorins syni;
hon hér ræðr ok ríki hefir
eign ok auðsölum”
Vindkaldr kvað:
9. “Segðu mér þat, Fjölsviðr, er ek þik fregna mun
ok ek vilja vita:
Hvat sú grind heitir, er með goðum sá-at
menn it meira forað?”
Fjölsviðr kvað:
10. “Þrymgjöll hon heitir, en hana þrír gerðu
Sólblinda synir;
fjöturr fastr verðr við faranda hvern
er hana hefr frá hliði.”
Vindkaldr kvað:
11. “Segðu mér þat, Fjölsviðr, er ek þik fregna mun
ok ek vilja vita:
Hvat sá garðr heitir, er með goðum sá-at
menn it meira forað?”
Fjölsviðr kvað:
12. “Gastrópnir heitir, en ek hann görfan hefk
ór Leirbrimis limum;
svá hefik studdan, at hann standa mun,
æ meðan öld lifir.”
Vindkaldr kvað:
13. “Segðu mér þat, Fjölsviðr, er ek þik fregna mun
ok ek vilja vita:
Hvat þeir garmar heita, er gífrari hefik
enga fyrr í löndum lítit?”
Fjölsviðr kvað:
14. “Gífr heitir annarr, en Geri annarr,
ef þú vilt þat vita;
varðir ellifu, er þeir varða,
unz rjúfask regin.”
Vindkaldr kvað:
15. “Segðu mér þat, Fjölsviðr, er ek þik fregna mun
ok ek vilja vita, hvárt sé manna nökkut,
þat er megi inn koma, meðan sókndjarfir sofa.”
Fjölsviðr kvað:
16. “Missvefni mikit var þeim mjök of lagit, síðan þeim var varzla vituð; annarr of nætr sefr, en annarr of daga, ok kemsk þá vætr, ef þá kom.”
Vindkaldr kvað:
17. “Segðu mér þat, Fjölsviðr, er ek þik fregna mun ok ek vilja vita, hvárt sé matar nökkut, þat er menn hafi, ok hlaupi inn, meðan þeir eta.”
Fjölsviðr kvað:
18. “Vegnbráðir tvær liggja í Viðópnis liðum, ef þú vilt þat vita, þat eitt er svá matar, at þeim menn of gefi, ok hlaupi inn, meðan þeir eta.”
Vindkaldr kvað:
19. “Segðu mér þat, Fjölsviðr, er ek þik fregna mun ok ek vilja vita: Hvat þat barr heitir, er breiðask um lönd öll limar?”
Fjölsviðr kvað:
20. “Mímameiðr hann heitir, en þat manngi veit, af hverjum rótum renn; við þat hann fellr, er fæstan varir, flær-at hann eld né járn.”
Vindkaldr kvað:
21. “Segðu mér þat, Fjölsviðr, er ek þik fregna mun
ok ek vilja vita:
Hvat af móði verðr þess ins mæra viðar,
er hann flær-rat eld né járn?”
Fjölsviðr kvað:
22. “Út af hans aldni skal á eld bera
fyr kelisjúkar konur;
útar hverfa þats þær innar skyli,
sá er hann með mönnum mjötuðr.”
Vindkaldr kvað:
23. “Segðu mér þat, Fjölsviðr, er ek þik fregna mun
ok ek vilja vita:
Hvat sá hani heitir, er sitr í inum háva viði,
allr hann við gull glóir?”
Fjölsviðr kvað:
24. “Víðópnir hann heitir, en hann stendr veðrglasir
á meiðs kvistum Míma;
einum ekka þryngr hann örófsaman
Surtr Sinmöru.”
Vindkaldr kvað:
25. “Segðu mér þat, Fjölsviðr, er ek þik fregna mun
ok ek vilja vita:
hvárt sé vápna nökkut, þat er knegi Viðópnir fyrir
hníga á Heljar sjöt?”
Fjölsviðr kvað:
26. “Lævateinn heitir hann, en hann gerði Loftr rúnum
fyr nágrindr neðan;
í segjárnskeri liggr hann hjá Sinmöru,
ok halda njarðlásar níu.”
Vindkaldr kvað:
27. “Segðu mér þat, Fjölsviðr, er ek þik fregna mun
ok ek vilja vita:
hvárt aftr kemr, sá er eftir ferr
ok vill þann tein taka.”
Fjölsviðr kvað:
28. “Aftr mun koma, sá er eftir ferr
ok vill þann tein taka, ef þat færir,
er fáir eigu, Eiri örglasis.”
Vindkaldr kvað:
29. “Segðu mér þat, Fjölsviðr, er ek þik fregna mun
ok ek vilja vita:
hvárt sé mæta nökkut, þat er menn hafi
ok verðr því in fölva gýgr fegin.”
Fjölsviðr kvað:
30. Ljósan léa skaltu í lúðr bera,
þann er liggr í Viðópnis völum,
Sinmöru at selja, áðr hon söm telisk
vápn til vígs at ljá.”
Vindkaldr kvað:
31. “Segðu mér þat, Fjölsviðr, er ek þik fregna mun
ok ek vilja vita:
Hvat sá salr heitir, er slunginn er
vísum vafrloga?”
Fjölsviðr kvað:
32. “Hyrr hann heitir, en hann lengi mun
á brodds oddi bifask;
auðranns þess munu um aldr hafa
frétt eina fírar.”
Vindkaldr kvað:
33. “Segðu mér þat, Fjölsviðr, er ek þik fregna mun
ok ek vilja vita:
Hverr þat gerði, er ek fyr garð sák
innan, ásmaga?”
Fjölsviðr kvað:
34. “Uni ok Íri, Óri ok Bári,
Varr ok Vegdrasill;
Dóri ok Úri, Dellingr, Atvarðr,
Líðskjalfr, Loki.”
Vindkaldr kvað:
35. “Segðu mér þat, Fjölsviðr, er ek þik fregna mun
ok ek vilja vita:
Hvat þat bjarg heitir, er ek sé brúði á
þjóðmæra þruma?”
Fjölsviðr kvað:
36. “Lyfjaberg þat heitir, en þat hefir lengi verit
sjúkum ok sárum gaman;
heil verðr hver, þótt hafi árs sótt,
ef þat klífr, kona.”
Vindkaldr kvað:
37. “Segðu mér þat, Fjölsviðr, er ek þik fregna mun
ok ek vilja vita:
Hvat þær meyjar heita, er fyr Menglaðar knjám
sitja sáttar saman?”
Fjölsviðr kvað:
38. “Hlíf heitir, önnur Hlífþrasa,
þriðja Þjóðvarta, Björt ok Blíð,
Blíðr, Fríð, Eir ok Aurboða.”
Vindkaldr kvað:
39. “Segðu mér þat, Fjölsviðr, er ek þik fregna mun
ok ek vilja vita:
Hvárt þær bjarga, þeim er blóta þær,
ef gerask þarfar þess?”
Fjölsviðr kvað:
40. “Bjarga svinnar, hvar er menn blóta þær
á stallhelgum stað;
eigi svá hátt forað kemr at hölða sonum,
hvern þær ór nauðum nema.”
Vindkaldr kvað:
41. “Segðu mér þat, Fjölsviðr, er ek þik fregna mun
ok ek vilja vita, hvárt sé manna nökkut,
er knegi á Menglaðar svásum armi sofa?”
Fjölsviðr kvað:
42. “Vætr er þat manna, er knegi á Menglaðar
svásum armi sofa, nema Svipdagr einn,
hánum var sú in sólbjarta brúðr at kván of kveðin.”
Vindkaldr kvað:
43. “Hrittu á hurðir, láttu hlið rúm,
hér máttu Svipdag sjá;
en þó vita far, ef vilja myni
Menglöð mitt gaman.”
Fjölsviðr kvað:
44. “Heyr þú, Menglöð, hér er maðr kominn,
gakk þú á gest sjá;
hundar fagna, hús hefir upp lokizk,
hygg ek, at Svipdagr sé.”
Menglöð kvað:
45. “Horskir hrafnar skulu þér á hám galga
slíta sjónir ór, ef þú þat lýgr,
at hér sé langt kominn mögr til minna sala.
Menglöð kvað:
46. Hvaðan þú fórt, hvaðan þú för gerðir,
hvé þik hétu hjú?
At ætt ok nafni skal ek jartegn vita,
ef ek var þér kván of kveðin.”
Svipdagr kvað:
47. “Svipdagr ek heiti, Sólbjartr hét minn faðir,
þaðan rákumk vindkalda vegu;
Urðar orði kveðr engi maðr,
þótt þat sé við löst lagit.”
Menglöð kvað:
48. “Vel þú nú kominn, hefik minn vilja beðit,
fylgja skal kveðju koss;
forkunnar sýn mun flestan glaða,
hvars hefir við annan ást.
49. Lengi ek sat ljúfu bergi á,
beið ek þín dægr ok daga;
nú þat varð, er ek vætt hefi,
at þú ert kominn, mögr, til minna sala.
50. Þrár hafðar er ek hefi til þíns gamans,
en þú til míns munar;
nú er þat satt, er vit slíta skulum
ævi ok aldr saman.”